ANDRZEJ BANDKOWSKI

13 lut 2024

3 minut(y) czytania

Zaktualizowano: 19 maj

1.Bransoleta, srebro, czarny obsydian, 1979Międzynarodowa Kolekcja Współczesnej Sztuki Złotniczej Galerii Sztuki w Legnicy

zdjęcie: archiwum Galerii Sztuki w Legnicy

Andrzej Bandkowski (ur. 1942 w Toruniu, mieszka we Wrocławiu) – artysta plastyk, złotnik z ponad 50-letnim doświadczeniem. Specjalizuje się w biżuterii artystycznej, ale realizuje także zamówienia na insygnia rektorskie oraz łańcuchy samorządowe.

Na początku swojej drogi twórczej eksperymentował z formami organicznymi i inspiracjami ze świata natury. Rozpoznawalność przyniosła mu minimalistyczna, oparta o formy geometryczne stylistyka, która charakteryzuje jego twórczość od 2 poł. lat 70-tych. Artysta eksperymentował z geometrią tworząc wyważone kompozycje zarówno podlegające prawom symetrii, jak i poddane rekonstrukcji, dynamiczne, asymetryczne, lecz zawsze o mocno zarysowanej krawędzi i płynnie prowadzonej linii. Doskonale opanował warsztat złotniczy, wzbudzając uznanie i podziw w środowisku twórców biżuterii. Idealnie wypolerowana powierzchnia blachy i równo wyprowadzone krawędzie zachwycają nie tylko prostotą i elegancją samego projektu, ale także perfekcją wykonania. Artysta pracuje głównie w srebrze, które niekiedy łączy z m.in. miedzią, obsydianem, hebanem, czy tworzywami sztucznymi. Jego wyrafinowane brosze, bransolety, naszyjniki i pierścionki doskonale oddają sens powiedzenia „mniej znaczy więcej”. Oszczędność i prostota form nadają biżuterii Andrzeja Bandkowskiego ponadczasowy charakter. Nawet wczesne prace artysty z perspektywy czasu wciąż sprawiają wrażenie na wskroś współczesnych.

Wiedzę o przestrzeni i kompozycji artysta opanował podczas studiów w Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych na Wydziale Architektury Wnętrz, które ukończył w 1971 r. Jak wielu współczesnych mu twórców, doświadczenie pracy w warsztacie złotniczym zdobywał poza uczelnią. Jeszcze podczas studiów odbył praktykę studencką w warszawskiej Spółdzielni Pracy Rękodzieła Artystycznego ORNO, gdzie pod okiem doświadczonych złotników poznawał tajniki warsztatu. Zaraz po studiach pracował na stanowisku kierownika nadzoru artystycznego w Spółdzielni AGAT w Kłodzku. Od 1977 roku prowadzi indywidualną działalność jako artysta złotnik, a w 1978 roku zadebiutował z wystawą indywidualną w Galerii Spojrzenia należącej do Towarzystwa Miłośników Wrocławia.

Andrzej Bandkowski wraz z żoną Anną Januszkiewicz-Bandkowską oraz Grupą PIRO (w składzie: Łukasz, Grzegorz i Stanisław Pyra) byli pierwszymi twórcami, którzy – z inicjatywy historyka sztuki Marka Nowaczyka – zaprezentowali w swoją biżuterię w legnickim Biurze Wystaw Artystycznych w 1978 roku. Zaledwie rok później w Legnicy odbył się I Ogólnopolski Przegląd Form Złotniczych, który na dobre zapoczątkował tradycję biżuteryjnych wystaw w mieście, odbywających się do dziś pn. Legnicki Festiwal SREBRO. Prace artysty były prezentowane na wystawach indywidualnych w Legnicy (1978, 2000, 2008), Wrocławiu (1978, 1985, 1986, 1989), Iserlohn (1983), Kielcach (1978), Nowym Jorku (pokaz mody; 1994), Gdańsku (2008), Łodzi (2000), Toruniu (2001), Bielawie (2006) oraz na ponad 60 wystawach zbiorowych w Polsce i za granicą (m.in. w Niemczech, Austrii, Francji, Czechach, Japonii, USA).

Artysta od 2004 roku łączy indywidualną pracę w warsztacie z działalnością edukacyjną, którą rozpoczął jako wykładowca w Szkole Wyższej Rzemiosł Artystycznych i Zarządzania we Wrocławiu (do 2010 r.), a obecnie kontynuuje prowadząc kursy we własnej pracowni. Efektem jego pasji do nauczania jest wydana w 2014 roku publikacja „Biżuteria artystyczna – kurs wytwarzania”. Stanowi ona, obfitujące w teoretyczną i praktyczną wiedzę, kompendium nauczania w zakresie materiałoznawstwa, probiernictwa, obróbki metali, procesów technologicznych, wykonywania poszczególnych elementów złotniczych, odlewnictwa, oprawy kamieni, narzędzi i wyposażenia warsztatu. Jest to jedyne w Polsce wydawnictwo, które w sposób kompleksowy wyjaśnia tajniki pracy przy złotniczym stole.

Dzieła Andrzeja Bandkowskiego znajdują się w zbiorach Muzeum Miedzi w Legnicy, Muzeum w Gliwicach, Muzeum Sztuki Złotniczej w Kazimierzu Dolnym, Kolekcji Współczesnej Polskiej Sztuki Złotniczej Marii Magdaleny Kwiatkiewicz, Międzynarodowej Kolekcji Współczesnej Sztuki Złotniczej Galerii Sztuki w Legnicy oraz w zbiorach prywatnych.

Imiennik: litery AB wpisane w owal (zarejestrowany w Urzędzie Probierczym)